Sözel Davranış Yaklaşım Programı
Sözel Davranış Yaklaşım Programı
Sözel Davranış (VB: Verbal Behavior/AVB: Applied Verbal Behavior) yöntemi, B.F. Skinner’ın 1957 yılında dil gelişimi üzerine yazdığı “Sözel Davranış” adlı teorik eserinde öne sürdüğü prensiplere dayanan bir öğretim yöntemidir. Bu yöntem, özellikle otizm spektrum bozukluğu gösteren çocuklara iletişim becerilerini kazandırmak amacıyla kullanılır. Sözel davranış yaklaşımı, çocuklara işlevsel iletişim becerileri kazandırmak için çeşitli davranışsal uygulamalar içerir.
Bu yöntemin temel hedefi, çocuklara temel iletişim becerilerini öğreterek başlar. İlk aşamada, çocuğa istek bildirme ve isimlendirme/betimleme becerileri kazandırma odaklanılır. Bu, çocuğun kendi isteklerini ifade etmesini ve nesneleri doğru bir şekilde adlandırmasını içerir. Ardından, daha karmaşık iletişim becerilerine odaklanmak üzere planlama yapılır.
Sözel davranış yönteminde, çocuğun alıcı dil becerilerinin belirli bir düzeye ulaşmasını beklemek yerine, ifade edici dil becerileri üzerinde odaklanılır. Bu yaklaşımda, çocuğun gerçek bir bağlamda iletişim kurabilmesi için konuşma, jest, işaret veya başka yöntemlerle istekte bulunması ve bu isteğini gerçekleştirmesi önemlidir. Bu öğretim, diğer dil becerilerinin geliştirilmesini takip eder.
Sözel davranış yaklaşımında, her bir kavramın çocuğun günlük yaşamına uygun olarak öğretilmesine vurgu yapılır. Örneğin, çocuğun su içmek istediğinde bu isteğini ifade etmesi, sorulduğunda suyu göstermesi, içtiği şey sorulduğunda “su” demesi gibi aşamalı öğretim hedeflenir. Bu, çocuğun temel iletişim becerilerini adım adım geliştirmesine olanak tanır.